Năm 2025 khép lại, đánh dấu một cột mốc lịch sử với lễ kỷ niệm 80 năm Quốc khánh Việt Nam, 50 năm ngày đất nước thống nhất và cũng là năm bản lề kết thúc nhiệm kỳ X của Hội KTS Việt Nam, hướng tới Đại hội XI vào năm 2026. Trong bối cảnh đất nước có nhiều biến chuyển lớn về sắp xếp tổ chức bộ máy và thiên tai bão lũ diễn biến phức tạp, Hội KTS Việt Nam vẫn vững vàng triển khai các chương trình hoạt động đậm chất nghề, để lại những dấu ấn sâu sắc. Cùng nhìn lại 10 sự kiện tiêu biểu của Hội KTS Việt Nam, phác họa diện mạo Kiến trúc Việt Nam trong năm qua.
1. Hội thảo “Kiến trúc Việt Nam – 50 năm đất nước thống nhất”
Thực hiện chỉ đạo của Ban Bí thư Trung ương Đảng và Kế hoạch 390-KH/BTGTW của Ban Tuyên giáo Trung ương, Hội KTS Việt Nam đã tổ chức chuỗi hội thảo khoa học “Kiến trúc Việt Nam – 50 năm đất nước thống nhất” tại TP. HCM (19/4/2025) và Hà Nội (20/5/2025).
Các hội thảo thu hút đông đảo KTS, nhà nghiên cứu, chuyên gia, nhà quản lý tham dự với nhiều tham luận có hàm lượng khoa học và thực tiễn cao, nhìn lại quá trình phát triển của kiến trúc Việt Nam từ sau năm 1975, đồng thời chỉ ra những vấn đề đặt ra trong quản lý, sáng tác và hành nghề kiến trúc trong giai đoạn mới.
Nhân dịp này, Hội đã tôn vinh 50 công trình kiến trúc tiêu biểu được xây dựng sau ngày đất nước thống nhất và xuất bản Kỷ yếu khoa học “Kiến trúc Việt Nam – 50 năm đất nước thống nhất”, góp phần tổng kết, đánh giá toàn diện những thành tựu, hạn chế và định hướng phát triển của kiến trúc Việt Nam trong giai đoạn mới.
2. Lễ trao Giải thưởng Kiến trúc Quốc gia 2024 – 2025: Vinh danh Bản sắc và Tiên phong
Ngày 20/5/2025, tại Nhà hát Lớn Hà Nội, Hội KTS Việt Nam đã tổ chức trọng thể Lễ trao Giải thưởng Kiến trúc Quốc gia lần thứ 15 (2024-2025), trở thành ngày hội lớn của giới nghề.
Giải thưởng có 239 tác phẩm tham dự, Hội đồng Giải thưởng đã lựa chọn 53 tác phẩm xuất sắc để trao các hạng mục giải thưởng. Đây tiếp tục là sự kiện kiến trúc – Văn hóa lớn, khẳng định vai trò của Giải thưởng Kiến trúc Quốc gia trong việc tôn vinh các tác phẩm tiêu biểu, thúc đẩy sáng tạo kiến trúc và định hướng phát triển kiến trúc Việt Nam.
3. Festival KTS trẻ toàn quốc 2025 tại TP. Huế
Festival KTS Trẻ toàn quốc 2025 được tổ chức tại TP. Huế từ 26-28/9/2025 với chủ đề “Hành trình xanh”, quy tụ 1292 KTS trẻ đến từ 55 tổ chức Hội và Chi hội trên cả nước. Festival diễn ra sôi nổi, thể hiện tinh thần đoàn kết, sáng tạo và khát vọng cống hiến của đội ngũ KTS trẻ Việt Nam.
4. Trại Sáng tác Kiến trúc 2025 tại đà nẵng với chủ đề “Neo giữ bản sắc làng cổ trong lòng đô thị”
Trại Sáng tác Kiến trúc 2025 được tổ chức tại TP Đà Nẵng với chủ đề “Neo giữ bản sắc làng cổ trong lòng đô thị”, thu hút hơn 100 KTS tham gia.
Thông qua khảo sát thực địa và tọa đàm chuyên môn, các KTS đã đóng góp nhiều ý tưởng nhằm bảo tồn di sản làng cổ gắn với phát triển đô thị và du lịch, khẳng định vai trò trách nhiệm xã hội của giới kiến trúc.
5. Hoàn thành chương trình nghiên cứu của 04 đề án theo Quyết định 1246 của Thủ tướng Chính phủ
Trong năm 2025, Hội đã tiếp tục thực hiện đúng tiến độ, đảm bảo chất lượng chương trình nghiên cứu năm của 04/05 đề án được giao theo Quyết định số 1246/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ: Phê duyệt Định hướng phát triển kiến trúc Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050. Đây là nhóm nhiệm vụ mang tính nền tảng, góp phần xây dựng cơ sở khoa học và thực tiễn cho công tác quản lý và phát triển kiến trúc quốc gia.
6. Chương trình LIXIL Architecture Leader Perspective (LIXIL ALP) 2025
Dưới sự bảo trợ của Hội KTS Việt Nam, LIXIL ALP do LIXIL Việt Nam khởi xướng từ năm 2016 đã khẳng định vị thế là nền tảng tiên phong kết nối cộng đồng Kiến trúc – Thiết kế – Xây dựng. Qua gần một thập kỷ, chương trình bền bỉ thúc đẩy hợp tác đa bên, cộng hưởng trí tuệ tập thể, mang lại những giải pháp, nghiên cứu thiết thực, cùng hướng tới những mục tiêu xã hội dài hạn.
Điểm khác biệt của LIXIL ALP 2025-2026 nằm ở sự tham gia sâu rộng của nhiều chủ đầu tư trong quá trình nghiên cứu, không chỉ ở vai trò đồng hành, mà còn thông qua việc đặt vấn đề, chia sẻ bối cảnh thực tiễn và nhu cầu triển khai. Cách tiếp cận này giúp các đề xuất của chương trình tiệm cận hơn với thực tế phát triển đô thị tại Việt Nam, đồng thời mở ra khả năng thử nghiệm giải pháp trong các dự án cụ thể.
7. Ban hành các ấn phẩm Sổ tay Kiến trúc Nông thôn Việt Nam (đợt 1)
Trong khuôn khổ các nhiệm vụ được giao, Hội KTS Việt Nam đã hoàn thành nghiên cứu và ban hành hai ấn phẩm quan trọng: “Sổ tay Kiến trúc nông thôn Việt Nam từ truyền thống đến hiện đại” và “Tuyển tập Kiến trúc nhà ở nông thôn – đợt 1”. Đây là một kết quả quan trọng trong năm 2025, góp phần xây dựng hệ thống tài liệu hướng dẫn thiết kế có giá trị lâu dài, phục vụ công tác quản lý, tư vấn và sáng tác kiến trúc nông thôn.Các tài liệu này cung cấp cơ sở tham khảo thiết thực cho công tác thiết kế, quản lý và xây dựng kiến trúc nông thôn trong giai đoạn mới.
8. TOTO Architects Talk 2025: “Những khoảng nhỏ và Kiến trúc – Little Spaces and Architecture” và Trao giải Cuộc thi Thiết kế Kiến trúc TOTO 2025
Với sự bảo trợ của Hội KTS Việt Nam, Chương trình TOTO Architects Talk 2025 được tổ chức với chủ đề “Những khoảng nhỏ và Kiến trúc – Little Spaces and Architecture” có sự tham gia của KTS Kumiko Inui (Nhật Bản). Sau 7 năm tổ chức, sự kiện tiếp tục khẳng định sứ mệnh kết nối tri thức kiến trúc quốc tế với sáng tạo bản địa, mở ra một không gian đối thoại học thuật giàu tính nhân văn cho cộng đồng kiến trúc – Thiết kế Việt Nam.
Cùng dịp này, Cuộc thi Thiết kế Kiến trúc TOTO 2025 với chủ đề “Không gian cộng hữu” đã được tổng kết và trao giải, tạo diễn đàn trao đổi học thuật, khuyến khích tư duy sáng tạo trong thiết kế kiến trúc đương đại.
9. Tổ chức Cuộc thi “Ý tưởng Thiết kế mẫu Nhà ở xã hội – Hướng tới giải pháp bền vững”
Thực hiện nhiệm vụ do Thủ tướng Chính phủ giao, Hội KTS Việt Nam đã giao Tạp chí Kiến trúc tổ chức Cuộc thi Ý tưởng Thiết kế mẫu Nhà ở xã hội – Hướng tới Giải pháp bền vững. Lễ phát động được tổ chức tại Festival KTS Trẻ toàn quốc 2025.
Sau hơn 2 tháng tổ chức, cuộc thi được lan tỏa rộng rãi trong giới KTS, hướng tới việc tìm kiếm các giải pháp nhà ở phù hợp điều kiện kinh tế – Xã hội, thích ứng biến đổi khí hậu, có bản sắc vùng miền, góp phần giải quyết một vấn đề xã hội quan trọng.
10. Hội nghị BCH Trung ương Hội lần thứ 7 (khóa X) và Gặp gỡ Mùa Thu 2025
Cuối tháng 12/2025, Hội KTS Việt Nam đã tổ chức Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Hội lần thứ 7, khóa X (nhiệm kỳ 2020-2025), gắn với tổng kết hoạt động năm 2025, chuẩn bị cho Đại hội XI nhiệm kỳ 2026-2030. Cùng dịp này, chương trình Gặp gỡ Mùa Thu 2025 với hội thảo chuyên đề “Kiến trúc vì Sức khỏe” được tổ chức, tạo diễn đàn trao đổi chuyên môn về vai trò của kiến trúc trong việc nâng cao chất lượng môi trường sống và sức khỏe cộng đồng, khép lại một năm hoạt động sôi động của Hội bằng một chủ đề mang tính nhân văn và thời sự.
Mười hoạt động, sự kiện tiêu biểu nêu trên phản ánh một năm làm việc nghiêm túc, trách nhiệm và nhiều nỗ lực của Hội KTS Việt Nam trong bối cảnh nhiều khó khăn, thách thức. Đây cũng là nền tảng quan trọng để Hội chuẩn bị bước sang nhiệm kỳ mới, tiếp tục phát huy vai trò của tổ chức Chính trị – Xã hội – Nghề nghiệp của giới KTS Việt Nam trong giai đoạn phát triển tiếp theo.
(Bài đăng trên Tạp chí Kiến trúc số 12-2025)